Kolejne spotkanie Akademii Polskiego Filmu w Kinie Studenckim „Niebieski Kocyk” w Toruniu, realizowane we współpracy z Filmoteką Narodową – Instytutem Audiowizualnym.

W programie:

• Dybuk – reż. Michał Waszyński,
• Droga młodych (Mir Kumen On) – reż. Aleksander Ford.

Po projekcji filmów wykład wygłosi: dr hab. Daria Mazur, prof. UKW

Spotkanie odbywa się w ramach I semestru APF Fabuła „W poszukiwaniu tożsamości. Polskie kino do 1956 roku”, poświęconego rozwojowi kina na ziemiach polskich w pierwszym półwieczu jego istnienia – od pionierskich realizacji po pierwsze dzieła Polskiej Szkoły Filmowej.

Akademia Polskiego Filmu to ogólnopolski program edukacyjny Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego, upowszechniający wiedzę o historii polskiej kinematografii. Każde spotkanie łączy wykład filmoznawczy z projekcją filmów, pozwalając spojrzeć na rodzime kino poprzez jego twórców, gatunki, tematy i konteksty historyczne.

W roku akademickim 2026/2027 Toruń po raz pierwszy dołącza do grona miast, w których realizowany jest program Akademii Polskiego Filmu.

Dybuk (1937)

Reż. Michał Waszyński

„Dybuk” to jeden z najważniejszych filmów polskiego kina jidysz. Ekranizacja dramatu Szymona An-skiego opowiada historię Lei i Chonena – młodych ludzi, których los zostaje związany obietnicą złożoną wiele lat wcześniej przez ich ojców. Kiedy przysięga nie zostaje dotrzymana, historia miłosna prowadzi ku wydarzeniom rozgrywającym się na granicy świata realnego i nadprzyrodzonego.

Film łączy melodramat z elementami żydowskiego folkloru, muzyki i obyczajowości. Szczególne znaczenie ma jego warstwa wizualna i atmosfera – świat przedstawiony jest jednocześnie przestrzenią codziennego życia, pamięci, tradycji i tego, czego nie sposób racjonalnie wyjaśnić.

„Dybuk” powstał w języku jidysz, a zdjęcia realizowano między innymi w Kazimierzu Dolnym. Film zajmuje wyjątkowe miejsce w historii przedwojennej kinematografii i pozostaje jednym z najważniejszych zachowanych świadectw rozwijającej się w Polsce kultury filmowej jidysz.

Droga młodych (Mir Kumen On) (1936)

Reż. Aleksander Ford

„Droga młodych” to fabularyzowany dokument zrealizowany w języku jidysz, przedstawiający codzienność dzieci przebywających w Sanatorium im. Włodzimierza Medema w Miedzeszynie pod Warszawą. Placówka otaczała opieką dzieci z ubogich rodzin, łącząc leczenie z nowoczesnymi metodami wychowania i edukacji.

Aleksander Ford obserwuje życie sanatorium – wspólną pracę, naukę, ćwiczenia, zabawę i kontakt z naturą. Kamera rejestruje proces odzyskiwania zdrowia, ale również budowania więzi i poczucia wspólnoty. Film łączy dokumentalną obserwację z inscenizacją, tworząc obraz świata dziecięcego widzianego na tle społecznych realiów lat 30.

Dziś „Droga młodych” pozostaje wyjątkowym świadectwem przedwojennej kultury jidysz oraz życia żydowskich dzieci w Polsce. Zachowana i zrekonstruowana wersja filmu pozwala powrócić do rzeczywistości, której materialne ślady w znacznej części nie przetrwały wojny.